Over deze keuzehulp

De keuzehulp ondersteunt vrouwen met een verhoogde kans op borstkanker door een erfelijke aanleg en het behandelteam bij samen beslissen over risicomanagement voor borstkanker.

Voor wie is de keuzehulp?

De keuzehulp is voor vrouwen met een erfelijke aanleg voor borstkanker, met een mutatie in het BRCA1, BRCA2, PALB2, CHEK2 of ATM gen. Afhankelijk van de persoonlijke situatie ondersteunt de keuzehulp bij de keuzes:
  • Regelmatige borstcontroles of een preventieve borstoperatie?
  • Welk type borstreconstructie? Een directe reconstructie of (nog) niet?
  • Welke aanpassing(en) in leefstijl om gezonder te leven?

Medische inhoud

De medische inhoud van de keuzehulp is gebaseerd op de Nederlandse richtlijn voor Erfelijke en Familiaire tumoren van de Vereniging Klinische Genetica Nederland en op de Nederlandse Richtlijn Borstkanker. De medische inhoud is geactualiseerd met kennis van de landelijke werkgroep.
De inhoud wordt continu up-to-date gehouden.
Referenties
Nederlandse richtlijn voor Erfelijke en Familiaire tumoren van de Vereniging Klinische Genetica Nederland. Beschikbaar via: https://vkgn.stoet.nl/

Nederlandse Richtlijn Borstkanker. Beschikbaar via: https://richtlijnendatabase.nl/richtlijn/borstkanker/startpagina_-_borstkanker.html

Preventieve borstoperatie en reconstructie

Kuchenbaecker KB, Hopper JL, Barnes DR et al. Risks of Breast, Ovarian, and Contralateral Breast Cancer for BRCA1 and BRCA2 Mutation Carriers. JAMA. 2017 Jun 20;317(23):2402-2416. doi: 10.1001/jama.2017.7112.

Heemskerk-Gerritsen BAM, Jager A, Koppert LB et al. Survival after bilateral risk-reducing mastectomy in healthy BRCA1 and BRCA2 mutation carriers. Breast Cancer Res Treat. 2019 Oct;177(3):723-733. doi: 10.1007/s10549-019-05345-2

O'Reilly C, McGarry JL, Zaborowski AM et al. Risk-Reducing Bilateral Mastectomy and Mortality in Carriers of BRCA1 and BRCA2 Variants: A Systematic Review and Meta-Analysis. JAMA Surg. 2026 Jan 7:e255929. doi: 10.1001/jamasurg.2025.5929.

O'Connell RL, Tasoulis MK, Hristova E et al. Satisfaction with Long-Term Aesthetic and 10 Years Oncologic Outcome following Risk-Reducing Mastectomy and Implant-Based Breast Reconstruction with or without Nipple Preservation. Cancers (Basel). 2022 Jul 24;14(15):3607. doi: 10.3390/cancers14153607.

van den Broek AJ, Schmidt MK, van 't Veer LJ, et al. Prognostic Impact of Breast-Conserving Therapy Versus Mastectomy of BRCA1/2 Mutation Carriers Compared With Noncarriers in a Consecutive Series of Young Breast Cancer Patients. Ann Surg. 2019 Aug;270(2):364-372. doi: 10.1097/SLA.0000000000002804.

Leefstijl factoren en hormonen

Cohen SY, Stoll CR, Anandarajah A et al. Modifiable risk factors in women at high risk of breast cancer: a systematic review. Breast Cancer Res. 2023 Apr 24;25(1):45. doi: 10.1186/s13058-023-01636-1.

Milne RL, Antoniou AC. Modifiers of breast and ovarian cancer risks for BRCA1 and BRCA2 mutation carriers. Endocr Relat Cancer. 2016 Oct;23(10):T69-84. doi: 10.1530/ERC-16-0277.

Schrijver LH, Mooij TM, Pijpe A, et al. Oral Contraceptive Use in BRCA1 and BRCA2 Mutation Carriers: Absolute Cancer Risks and Benefits. J Natl Cancer Inst. 2022 Apr 11;114(4):540-552. doi: 10.1093/jnci/djac004.
Laatste update
6 maart 2026

Ontwikkeling, onderzoek en implementatie

De keuzehulp is goedgekeurd door patiëntenvereniging Stichting Erfelijk Kanker Nederland.
Stichting Erfelijke Kanker Nederland
Voor de ontwikkeling is een multidisciplinaire werkgroep opgericht met klinisch genetici, chirurgen, plastisch chirurgen, verpleegkundig specialisten, psychologen, medisch maatschappelijk werkers, experts op het gebied van leefstijl en patiëntvertegenwoordigers. Deze werkgroep is verantwoordelijk voor de medische inhoud.

Tijdens de ontwikkeling is ook gebruikgemaakt van de expertise van een bredere groep zorgverleners op het gebied van leefstijl (Emily Postma - chirurg oncoloog, St. Antonius Ziekenhuis en Eva Noorda - chirurg oncoloog, Isala ziekenhuis), gynaecologische oncologie (Joanna de Hullu – gynaecoloog, Radboudumc en Katja Gaarenstroom – gynaecoloog, LUMC) en patiëntvertegenwoordiger Ellen Dijcks – Hebon patiëntenpanel.

Aan het behoeften- en gebruikersonderzoek van de keuzehulp hebben patiënten, patiëntvertegenwoordigers en zorgverleners meegewerkt.

De keuzehulp is een initiatief van het Antoni van Leeuwenhoek met ZorgKeuzeLab als ontwikkel- en implementatiepartner.
AVL ZorgKeuzeLab

Verantwoordelijken medische inhoud

Prof. dr. M.G.E.M. Ausems
Prof. dr. M.G.E.M. Ausems
Klinisch geneticus
AVL
Dr. I.M.C. van der Ploeg
Dr. I.M.C. van der Ploeg
Chirurg-oncoloog
AVL
Dr. M. Kets
Dr. M. Kets
Klinisch geneticus
Radboudumc
Prof. dr. C.J. van Asperen
Prof. dr. C.J. van Asperen
Klinisch geneticus
LUMC
Dr. A. Doeksen
Dr. A. Doeksen
Chirurg-oncoloog
St. Antonius Ziekenhuis
Dr. C.A. Drukker
Dr. C.A. Drukker
Chirurg-oncoloog
AVL
Dr. E.M.L. Corten
Dr. E.M.L. Corten
Plastisch Chirurg
Erasmus MC
Dr. L.A.E. Woerdeman
Dr. L.A.E. Woerdeman
Plastisch chirurg
AVL
Dr. W. Maarse
Dr. W. Maarse
Plastisch Chirurg
UMC Utrecht
Kathinka van Vliet
Kathinka van Vliet
Verpleegkundig specialist
AVL
Petra Duijveman
Petra Duijveman
Verpleegkundig specialist
St. Antonius Ziekenhuis
Stijn Wielemans
Stijn Wielemans
Medisch maatschappelijk werker
UMC Utrecht
Elisa de Bruijn
Elisa de Bruijn
Medisch maatschappelijk werker
UMC Utrecht
Dr. H.A. Honkoop
Dr. H.A. Honkoop
Medisch oncoloog
Isala
Dr. L. van der Meer
Dr. L. van der Meer
Psycholoog
LUMC
A. May
A. May
Onderzoeker
AVL
Béatrice Dijcks
Béatrice Dijcks
Patiëntvertegenwoordiger
Stichting Erfelijke Kanker Nederland
Caroline Willems
Caroline Willems
Patiëntvertegenwoordiger
Stichting Erfelijke Kanker Nederland
Prof. dr. E. Bleiker
Prof. dr. E. Bleiker
Psycholoog-onderzoeker
AVL
Ellen Engelhardt
Ellen Engelhardt
Postdoctoral Researcher
Santeon
Laura Saris
Laura Saris
Onderzoeker
AVL

Financiering

KWF, Pink Ribbon en Hendrika Roet Fonds hebben financieel bijgedragen aan de ontwikkeling en wetenschappelijk onderzoek naar de keuzehulp.

Antoni van Leeuwenhoek en ZorgKeuzeLab streven breed gebruik van de Verhoogde kans op borstkanker keuzehulp na. Aansluitend aan de ontwikkeling vindt wetenschappelijk onderzoek plaats, waarin de effectiviteit van de keuzehulp wordt onderzocht.


Voor implementatieondersteuning bij ziekenhuizen en het actueel houden van de keuzehulp vragen we ziekenhuizen om een bijdrage via een abonnement. Zo borgen we de kwaliteit en continuïteit van de keuzehulp.

Privacy

ZorgKeuzeLab vindt het belangrijk dat privacy geborgd is bij het gebruik van de keuzehulp. Bekijk hier hoe dat geregeld is.

Copyright

Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door opnamen of enige andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgevers.